مطالعهای تازه نشان میدهد که یخچالهای طبیعی در غرب کانادا و ایالات متحده آمریکا از سال 2020 تاکنون حدود 12 درصد از حجم خود را از دست دادهاند؛ این میزان کاهش تقریباً دو برابر سریعتر از دهه پیش است. این روند بیسابقه که در مجله Geophysical Research Letters منتشر شده، نگرانیهای جدی درباره منابع آب شیرین، خطرات طبیعی و آینده سواحل را به همراه دارد.
تحقیقات بر اساس دادههای ماهوارهای تحلیل شده توسط سازمان زمینشناسی آمریکا (USGS) و تیم پژوهشی به سرپرستی براین منونوس، یخچالشناس دانشگاه شمالی بریتیش کلمبیا انجام شده است. آنها وضعیت یخچالهای غرب کانادا و ایالات متحده را بیسابقه توصیف کردهاند و هشدار دادهاند که جامعه باید برای پیامدهای از دست رفتن این یخچالها آماده شود.
این پدیده تنها به چشماندازهای کوهستانی محدود نمیشود؛ بلکه تأثیرات آن بر منابع آب، سیلابهای ساحلی و سلامت مردم در حال حاضر قابل مشاهده است.
جزئیات مطالعه و مقایسه با سایر مناطق
مطالعهای که در 25 ژوئن 2025 منتشر شده، هزاران یخچال در سوئیس، غرب کانادا و ایالات متحده را بررسی کرده است. یافتهها نشان میدهد که یخچالهای آمریکایی و کانادایی حدود 12 درصد و یخچالهای سوئیس 13 درصد از حجم خود را از سال 2020 از دست دادهاند.
بین سالهای 2021 تا 2024، منطقه غرب کانادا و آمریکا به طور متوسط سالانه حدود 22.2 گیگاتن (22.2 میلیارد تن) یخ از دست داده است که تقریباً دو برابر سرعت کاهش حجم در سالهای 2010 تا 2020 است. این روند سریع از ابتدای ثبت دادهها بیسابقه بوده است.
عوامل مؤثر در تسریع ذوب یخچالها
شرایط آب و هوایی نقش کلیدی در این روند دارد. موجهای گرمای زودرس، دورههای طولانی هوای گرم و خشک و کاهش بارش برف زمستانی از عوامل اصلی هستند. کاهش بارش برف باعث میشود که یخچالها زودتر در بهار بدون پوشش برف باقی بمانند و نور خورشید بیشتری جذب کنند که منجر به ذوب سریعتر میشود.
همچنین، آلودگیهایی مانند خاکستر آتشسوزیهای جنگلی روی سطح یخچالها را تیرهتر میکند. این پدیده باعث جذب بیشتر گرما و افزایش سرعت ذوب میشود که یک چرخه معیوب ذوب سریعتر یخها را ایجاد میکند.
پیامدهای زیستمحیطی و اجتماعی
بر اساس گزارش سازمان ملی اقیانوسی آمریکا (NOAA)، سطح متوسط دریاها در سواحل آمریکا ممکن است تا سال 2050 بین 25 تا 30 سانتیمتر افزایش یابد که باعث افزایش بیش از ده برابری سیلابهای ساحلی متوسط خواهد شد. ذوب سریع یخچالها یکی از عوامل اصلی این افزایش است.
یخچالهای کوهستانی مانند یک حساب بانکی آب شیرین عمل میکنند که با ذوب شدن، آب ذخیره شده برای آینده مصرف میشود. در کوتاهمدت، ذوب بیشتر ممکن است آب بیشتری در تابستان فراهم کند، اما پس از رسیدن به اوج، رودخانههای تغذیه شده از یخچالها ممکن است با کمبود آب مواجه شوند که مشکلاتی برای آبیاری، آب آشامیدنی و تولید برق آبی ایجاد میکند.
دانشگاه شمالی بریتیش کلمبیا به پیامدهای کاهش آب شیرین و خطرات زمینشناسی مانند سیلابهای ناگهانی، رانش زمین و جریانهای گلآلود در درهها اشاره میکند. این حوادث شدید منجر به آسیبهای جسمی، جابجایی اجباری و فشار روانی برای ساکنان منطقه میشود.
سیلابهای مکرر ساحلی همچنین کیفیت آب را کاهش داده، خطر آلودگیها را افزایش داده و دسترسی به خدمات درمانی را دشوارتر میکند. همزمان، موجهای گرما که ذوب یخچالها را تسریع میکنند، خطر گرمازدگی را به ویژه برای سالمندان و افراد آسیبپذیر افزایش میدهند.
ضرورت آمادگی و برنامهریزی
محققان تأکید دارند که باید این روندها را بهتر پیشبینی کرد تا منابع آب، برنامهریزی شهری ساحلی و سیستمهای بهداشتی به گونهای تنظیم شوند که با چالشهای پیش رو مقابله کنند.




