یک پزشک متخصص تغذیه نسبت به مصرف روزانه یک نوع صبحانه بسیار فرآوریشده هشدار میدهد که در میلیونها خانه رایج است. این نوع صبحانه که شامل غلات رنگی، ماستهای طعمدار و آبمیوههای صنعتی است، با افزایش خطر مرگ و میر مرتبط شناخته شده است.
مطالعهای که در سال ۲۰۲۴ در مجله پزشکی The BMJ منتشر شده، بیش از ۷۴ هزار پرستار آمریکایی را که سابقه بیماری قلبی یا سرطان نداشتند، طی چند دهه پیگیری کرده است. در این مدت، بیش از ۴۸ هزار مورد فوت ثبت شده که شامل ۱۳ هزار مورد مرگ ناشی از سرطان و بیش از ۱۱ هزار مورد مرگ بر اثر بیماریهای قلبی بوده است. نتایج نشان داد افرادی که بیشترین مصرف غذاهای فوق فرآوریشده را داشتند، تا ۹ درصد بیشتر در معرض خطر مرگ زودرس قرار داشتند.
این غذاهای فوق فرآوریشده شامل غلات صنعتی شیرین شده، کیکها و بیسکویتهای بستهبندی شده، نوشیدنیهای شیرین یا گازدار و دسرهای لبنی طعمدار هستند. این محصولات معمولاً حاوی روغنهای هیدروژنه، نشاستههای اصلاح شده، رنگها، امولسیفایرها و طعمدهندههای مصنوعی بوده و سرشار از قندهای افزوده، چربیهای اشباع و نمک هستند، در حالی که ویتامین و فیبر کمی دارند و از نظر ارزش تغذیهای تقریباً بیفایدهاند.
بر اساس تحقیقات، این نوع صبحانهها به دلیل کمبود فیبر و نیاز کم به جویدن، باعث هضم سریع و افزایش ناگهانی قند خون میشوند که در نهایت منجر به احساس گرسنگی زودهنگام در طول صبح میگردد.
در این مطالعه، بیشترین ارتباط با افزایش مرگ و میر مربوط به غذاهای آماده بر پایه مرغ و غذاهای دریایی، نوشیدنیهای شیرین یا رژیمی، برخی محصولات لبنی فرآوری شده و غذاهای صبحانه بوده است. پژوهشگران تأکید میکنند که این نتایج نشاندهنده یک ارتباط آماری است و لزوماً دلیل و معلول مستقیم را اثبات نمیکند، اما هشدار قوی برای تغییر عادات غذایی به شمار میرود.
چگونه صبحانه خود را سالمتر کنیم؟
سازمان بیمه سلامت توصیه میکند صبحانهای انتخاب شود که انرژی کافی داشته باشد و در عین حال فیبر بالایی داشته باشد تا احساس سیری طولانیتری ایجاد کند. به جای صبحانههای فرآوریشده، میتوان از ماست ساده همراه با میوه تازه و مقداری جو دوسر یا مغزهای خوراکی استفاده کرد. همچنین نان سبوسدار همراه با تخم مرغ، کمی پنیر یا کره و میوه تازه گزینههای مناسبی هستند.
برای کودکان نیز بهتر است به جای غلات رنگی و شیرین، از موسلی یا غلات کمقند که با میوه و مغزها ترکیب شدهاند، استفاده شود. هدف این نیست که مصرف کامل غذاهای مورد علاقه مانند کروسانت یا شکلات داغ حذف شود، بلکه باید از مصرف روزانه و مکرر صبحانههای فوق فرآوریشده پرهیز کرد.
در عمل، انتخاب غذاهای کمتر فرآوریشده، توجه به فهرست مواد تشکیلدهنده (هرچه کوتاهتر بهتر) و ترجیح دادن میوه کامل به جای آبمیوههای صنعتی، گامهای مؤثری برای کاهش خطرات سلامتی ناشی از این نوع صبحانهها است.
