آب بهترین گزینه برای حفظ سلامت کلیه‌ها است، اما نوشیدن صرفاً آب روزانه می‌تواند خسته‌کننده شود. در این شرایط، نوشیدنی‌هایی مانند قهوه، چای، آب گازدار یا آبمیوه‌ها می‌توانند جایگزین‌های مناسبی باشند. نکته مهم این است که همه نوشیدنی‌ها برای کلیه‌ها مفید نیستند؛ نوشابه‌ها و نوشیدنی‌های بسیار شیرین می‌توانند به کلیه‌ها آسیب برسانند.
کلیه‌ها به طور مداوم خون را فیلتر می‌کنند تا مواد زائد و املاح اضافی را از بدن دفع کنند و در عین حال مواد مفید را حفظ نمایند. نفرون‌ها، واحدهای فیلترکننده کلیه، میزان دفع آب، سدیم و پتاسیم را تنظیم می‌کنند که این فرآیند به کنترل فشار خون کمک می‌کند. کاهش عملکرد کلیه باعث کاهش دقت این تنظیمات می‌شود.
هیدراته بودن کافی باعث رقیق شدن ادرار می‌شود و از تحریک مجاری ادراری جلوگیری می‌کند. کمبود مایعات باعث غلیظ شدن ادرار و افزایش احتمال تشکیل سنگ کلیه می‌شود. همچنین، غلظت بالای ادرار می‌تواند خطر عفونت‌های ادراری را افزایش دهد.
ویژگی‌های نوشیدنی مناسب برای کلیه‌ها
نوشابه‌های شیرین، نوشابه‌های کولا که حاوی اسید فسفریک هستند و نوشیدنی‌های انرژی‌زا، بار اضافی از قند، کافئین، فسفر و گاهی سدیم به کلیه‌ها تحمیل می‌کنند که برای کلیه‌ها مضر است. برای انتخاب نوشیدنی مناسب، بهتر است برچسب روی بسته‌بندی را مطالعه کنید. به عنوان مثال، برای آب‌های گازدار، بهتر است نوعی را انتخاب کنید که کمتر از 50 میلی‌گرم سدیم در هر لیتر داشته باشد.
مواردی که باید در انتخاب نوشیدنی‌ها رعایت شود:
- کم یا بدون قند افزوده: نوشیدنی‌های شیرین می‌توانند باعث اضافه وزن، دیابت و کاهش تدریجی عملکرد کلیه شوند.
- فسفر کم: نوشابه‌های کولا و نوشابه‌های تیره معمولاً حاوی فسفات یا اسید فسفریک هستند که باید محدود شوند.
- پتاسیم مناسب: در صورت کاهش عملکرد کلیه، باید مصرف آبمیوه‌های غلیظ و شیرهای غنی‌شده کنترل شود.
- گیاهان با احتیاط: دمنوش‌های ملایم مانند قاصدک یا گزنه قابل قبول‌اند، اما ترکیبات غلیظ و دتوکس ممکن است برای بیماران کلیوی خطرناک باشند.
بهترین نوشیدنی‌های جایگزین آب و نحوه مصرف آنها
آب‌های طعم‌دار خانگی با افزودن مرکبات، خیار یا نعناع، طعم خوبی بدون افزودن قند ایجاد می‌کنند. قهوه و چای بدون شکر و مصرف معتدل نیز از نوشیدنی‌های مفید برای کلیه‌ها به شمار می‌آیند. طبق توصیه‌های اروپایی، آب زغال‌اخته بدون شکر که غنی از پروآنتوسیانیدین‌ها است، می‌تواند به برخی زنان مبتلا به عفونت‌های مثانه کمک کند، اما نباید جایگزین درمان پزشکی شود. مصرف زیاد آب زغال‌اخته ممکن است خطر سنگ کلیه را افزایش دهد.
نوشابه‌ها، نوشیدنی‌های انرژی‌زا و الکل باید محدود شوند تا سلامت کلیه‌ها حفظ شود.
