با گذشت زمان، سلول‌های بدن ما تغییراتی را تجربه می‌کنند که دانشمندان می‌توانند از طریق آن‌ها سن بیولوژیکی سلول‌ها را تخمین بزنند. یکی از ابزارهای مهم در این زمینه «ساعت‌های اپی‌ژنتیکی» هستند که با بررسی نشانه‌های خاصی روی DNA سلول، سن آن را مشخص می‌کنند.
گروهی از پژوهشگران در بیمارستان دانشگاه بن آلمان، برای درک بهتر فرآیند پیری و بیماری‌های مرتبط با سن، سلول‌های خونی یک فرد ۸۰ ساله را مورد بررسی قرار دادند تا ببینند آیا می‌توان این سلول‌ها را به حالت مولکولی جوان‌تر بازگرداند یا خیر. نتایج نشان داد که سن مولکولی این سلول‌ها از حدود ۸۰ سال به کمتر از ۲۰ سال کاهش یافته است.
روش بازبرنامه‌ریزی سلولی و مشاهده فرآیند جوان‌سازی
در این تحقیق، سلول‌های خونی نابالغ به سلول‌های بنیادی عصبی تبدیل شدند. این سلول‌های بنیادی توانایی تکثیر و تبدیل به انواع مختلف سلول‌های سیستم عصبی را دارند. در حالت طبیعی، سلول‌های مختلف بدن وظایف مشخصی دارند و سلول‌های خونی عملکردی متفاوت از سلول‌های مغزی دارند، اما بازبرنامه‌ریزی سلولی امکان تغییر عملکرد و هویت سلول‌ها را فراهم می‌کند.
<pیکی از مزایای این روش این بود که دانشمندان توانستند روند جوان‌سازی را طی چند هفته به صورت تدریجی مشاهده کنند، نه فقط نتیجه نهایی را. آن‌ها تغییرات نشانه‌های پیری را در طول تبدیل سلول‌ها دنبال کردند. این رویکرد می‌تواند ابزاری ارزشمند برای درک چگونگی از دست دادن ویژگی‌های مربوط به سن و بازگشت ویژگی‌های جوانی در سلول‌ها باشد.
امید برای مقابله با پیری مغز و بیماری‌های عصبی
این کشف به ویژه برای محققانی که روی بیماری‌های مرتبط با پیری مغز مانند آلزایمر کار می‌کنند، اهمیت دارد. سن بالا یکی از عوامل اصلی خطر برای بیماری‌های نورودژنراتیو است. با داشتن سلول‌هایی با ویژگی‌های جوان‌تر، محققان می‌توانند رفتار آن‌ها را با سلول‌های پیرتر مقایسه کنند و تغییرات بیولوژیکی مرتبط با پیری را بهتر درک کنند.
در نهایت، این تحقیقات می‌تواند به شناخت بهتر بیماری‌های مرتبط با سن و یافتن راهکارهای جدید برای پیشگیری یا درمان آن‌ها کمک کند. البته باید توجه داشت که این جوان‌سازی سلولی فقط در آزمایشگاه و روی سلول‌ها انجام شده و به معنای بازگرداندن جوانی به کل بدن انسان نیست و هنوز نمی‌توان ادعا کرد که پیری در افراد مسن قابل معکوس است.
