یک ویدئوی پر بازدید در شبکه‌های اجتماعی، نحوه استفاده از ملون کپک زده در یک دستور غذایی ضد هدررفت را نشان داد که واکنش تند ویروس‌شناس اوسیان سورل را به دنبال داشت. او هشدار می‌دهد که مرز بین میوه خیلی رسیده و میوه‌ای که خطرناک است، باریک‌تر از آن است که تصور می‌شود.
ملون‌هایی که فقط خیلی رسیده و عطر خوبی دارند، بدون بوی الکل، بدون لکه‌های مشکوک و بدون بافت لزج، معمولاً اگر سریع مصرف و به خوبی خنک شوند، قابل خوردن هستند. اما به محض ظاهر شدن کپک، بوی تخمیر یا نواحی لزج، ملون به محیطی مناسب برای رشد قارچ‌های میکروسکوپی و تولید سموم تبدیل می‌شود. این همان نکته‌ای است که ویروس‌شناس به آن هشدار می‌دهد و می‌گوید نباید با بریدن قسمت‌های کپک زده یا پختن میوه، آن را نجات داد.
چرا ملون خیلی رسیده می‌تواند خطرناک باشد؟
کپک روی سطح میوه فقط بخشی از مشکل است. اسپورها و رشته‌های قارچ‌ها به عمق گوشت میوه نفوذ می‌کنند و لکه‌های سبز یا سفید نزدیک دانه‌ها نشان‌دهنده آلودگی گسترده‌تر است. این قارچ‌ها ممکن است مایکوتوکسین‌هایی تولید کنند که می‌توانند باعث واکنش‌های آلرژیک، مشکلات تنفسی و حتی سرطان شوند. سازمان جهانی بهداشت تأکید می‌کند که برخی از این سموم به حرارت مقاوم هستند و پختن نمی‌تواند آن‌ها را از بین ببرد.
توصیه‌های ویروس‌شناس برای مصرف ملون
او سه حالت برای ملون‌های در شرایط مرزی معرفی می‌کند:
- خیلی رسیده اما سالم: بوی شیرین طبیعی، پوست سالم، گوشت نرم ولی غیر لزج، بدون لکه یا بوی الکل. این ملون را می‌توان سریع مصرف کرد و چند ساعت در یخچال نگه داشت.
- شروع تخمیر: بوی الکل یا شبیه شراب، آب میوه‌ای که بیرون می‌زند، طعم تند و اثر انگشت روی گوشت ملون. حتی بدون کپک قابل مشاهده، این ملون باید دور ریخته شود.
- کپک قابل مشاهده: لکه‌های سبز یا سفید، پرزهای کپک، نواحی لزج یا تغییر رنگ نزدیک دانه‌ها یا گوشت. در این حالت کل ملون باید بلافاصله دور انداخته شود.
بعد از دست زدن به ملون مشکوک، بهتر است میوه را در کیسه‌ای بسته نگه داشت و تخته برش و چاقو را کاملاً تمیز کرد. همچنین توصیه می‌شود قبل از برش، پوست ملون را شست تا انتقال میکروب‌ها و اسپورها به گوشت کاهش یابد.
برای میوه‌ها و سبزیجات سفت‌تر مانند هویج، کلم یا فلفل، می‌توان حدود 2.5 سانتی‌متر اطراف قسمت کپک زده را برید و بقیه را مصرف کرد، اما این قانون برای ملون صدق نمی‌کند.
اگر کسی چند لقمه از ملون بوی مشکوک خورده و دچار استفراغ، اسهال یا ناراحتی گوارشی شد، باید فوراً به پزشک یا مرکز ضد مسمومیت مراجعه کند. در نهایت، بهتر است یک ملون را به خاطر احتمال وجود سموم نامرئی دور بیندازیم تا سلامت خود را به خطر بیندازیم.
