پیام‌های روزانه، شب‌های مشترک، رابطه جنسی همراه با صمیمیت و حسادت وقتی طرف مقابل غایب می‌شود؛ اما هیچ‌گاه نمی‌توان گفت این رابطه «رسمی» است. بسیاری از جوانان امروزی این نوع رابطه مبهم را با واژه‌ای که از شبکه‌های اجتماعی آمده، «situationship» می‌نامند. این نوع رابطه عاشقانه یا جنسی بدون برچسب، بین یک ماجراجویی ساده و یک رابطه جدی قرار دارد و اغلب حس ناتمامی به همراه دارد.
به طور مشخص، situationship زمانی شکل می‌گیرد که همه چیز شبیه شروع یک رابطه جدی است، اما تعهد و برنامه‌ریزی برای آینده وجود ندارد. افراد همدیگر را می‌بینند، صمیمیت به اشتراک می‌گذارند، به هم وابسته می‌شوند، اما هیچ‌کسی درباره ماهیت رابطه حرفی نمی‌زند. این وضعیت خاکستری ممکن است در ابتدا راحت به نظر برسد، اما به تدریج منبع اضطراب می‌شود: آیا من در یک رابطه آینده‌دار هستم یا در یک رابطه مبهم که هیچ‌گاه نامی برای آن گذاشته نمی‌شود، گرفتار شده‌ام؟
منشأ و معنای واژه Situationship
این اصطلاح در سال ۲۰۱۷ توسط نویسنده کارینا هسیه مطرح شد که آن را «رابطه جنسی با منافع عاطفی» توصیف کرد. از آن زمان، این واژه برای توصیف حالتی به کار می‌رود که نه کاملاً رابطه است و نه صرفاً هیچ چیز؛ یک پیوند منظم، پر از محبت و اغلب شامل رابطه جنسی، بدون تصمیم واضح برای تبدیل شدن به یک زوج رسمی. این کلمه از «situation» به معنای موقعیت گرفته شده و بر زمینه و شرایط تاکید دارد: افراد به خاطر شرایط کنار هم قرار می‌گیرند، نه به خاطر انتخاب آگاهانه برای ساختن یک «ما».
چرا برخی روابط عمداً مبهم می‌مانند؟
برای برخی افراد، رد کردن برچسب «زوج» به معنای فرار از قضاوت دیگران است. آنها معتقدند «آنچه ما داریم فقط به خودمان مربوط است» و هیچ واژه‌ای از بیرون نباید آن را تعریف کند. برخی دیگر بیشتر از همه از انتظاراتی که با رابطه زوجی همراه است، مانند دعوت‌های دو نفره، روز ولنتاین، هدایا و حضور اجباری در مراسم ازدواج فرار می‌کنند. تا زمانی که رابطه بدون وضعیت رسمی باقی بماند، راحت‌تر می‌توان تنها به مهمانی رفت یا احساس بدهکاری نکرد.
همچنین تمایل به آزادی وجود دارد: برخی افراد می‌خواهند رابطه‌ای در حدی داشته باشند اما نه یک زوج کامل. با حفظ رابطه بدون برچسب، آنها از محبت، رابطه جنسی و گاهی صمیمیت عاطفی بهره‌مند می‌شوند و در عین حال از سازش‌های روزمره یا برنامه‌ریزی برای آینده اجتناب می‌کنند.
مفهوم «آمادگی برای رابطه» که توسط هادن و همکاران در ۲۰۱۸ معرفی شده، به میزان آمادگی فرد برای تعهد اشاره دارد؛ وقتی این آمادگی پایین است، ماندن در وضعیت situationship به معنی به تعویق انداختن تصمیم‌گیری است.
تفاوت Situationship با شروع یک رابطه جدی از نگاه پژوهش
مطالعه‌ای در سال ۲۰۲۴ توسط دکتر میکی لنگلیس و تیمش، با مصاحبه و پرسشنامه از نزدیک به ۳۰۰ نفر انجام شد. نتایج جالبی به دست آمد: از نظر محبت، رابطه جنسی و میزان ارتباط، situationship تفاوت قابل توجهی با روابط زوجی ندارد که باعث سردرگمی بیشتر می‌شود.
اما تفاوت‌ها در تعهد و برنامه‌ریزی برای آینده دیده می‌شود. در مقایسه با روابط زوجی، situationship معمولاً:
| ویژگی | situationship | رابطه زوجی |
|---|---|---|
| قرار ملاقات‌های برنامه‌ریزی شده و هدایا | کمتر | بیشتر |
| درگیر کردن خانواده و گفتگو درباره آینده مشترک | کمتر | بیشتر |
| حسادت، شک و نوسانات عاطفی | بیشتر | کمتر |
| پایان رابطه بدون قطع رسمی | بیشتر | کمتر |
کلید تشخیص situationship از شروع یک رابطه جدی در روند پیشرفت رابطه است. در یک رابطه نوپا، پیوند عمیق‌تر می‌شود، طرفین حضور بیشتری دارند، تصمیمات را با هم می‌گیرند و درباره انحصار یا پروژه‌های مشترک صحبت می‌کنند. اما در situationship، رابطه درجا می‌زند، تعهد پیشرفت نمی‌کند و تفاوت در میزان تمایل به تعهد که معمولاً دلیل جدایی است، باعث رنجش کسی می‌شود که انتظار بیشتری دارد.
